Czynności notarialne
Notariusz w zakresie swoich uprawnień działa jako osoba zaufania publicznego, korzystając z ochrony przysługującej funkcjonariuszom publicznym. Czynności notarialne, dokonane przez notariusza zgodnie z prawem, mają charakter dokumentu urzędowego.
Rolą notariusza jest zapobieganie sporom sądowym poprzez zapewnienie pewności i bezpieczeństwa obrotu, bowiem przy dokonywaniu czynności notarialnych notariusz jest zobowiązany czuwać nad należytym zabezpieczeniem praw i słusznych interesów stron oraz innych osób, dla których czynność ta może powodować skutki prawne.
Czynności notarialnych dokonuje się w języku polskim. Na żądanie strony notariusz może dokonać dodatkowo tej czynności w języku obcym, wykorzystując własną znajomość języka obcego wykazaną w sposób określony dla tłumaczy przysięgłych lub korzystając z pomocy tłumacza przysięgłego.
Czynności dokonane przez notariusza mają charakter dokumentu urzędowego.
Rodzaje czynności notarialnych
Zgodnie z art. 79 ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku – Prawo o notariacie, notariusz dokonuje następujących czynności:
1) sporządza akty notarialne;
2) sporządza akty poświadczenia dziedziczenia;
3) sporządza poświadczenia (w tym własnoręczności podpisu i daty pewnej);
4) doręcza oświadczenia;
5) spisuje protokoły;
6) sporządza protesty weksli i czeków;
7) przyjmuje na przechowanie pieniądze, papiery wartościowe, dokumenty, dane na informatycznym nośniku danych, o którym mowa w przepisach o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne;
8) sporządza wypisy, odpisy i wyciągi dokumentów;
9) sporządza, na żądanie stron, projekty aktów, oświadczeń i innych dokumentów;
10) sporządza inne czynności wynikające z odrębnych przepisów.
Tajemnica czynności notarialnych
Notariusz jest obowiązany zachować w tajemnicy okoliczności sprawy, o których powziął wiadomość ze względu na wykonywane czynności notarialne i obowiązek ten trwa nawet po odwołaniu notariusza.
Obowiązek zachowania tajemnicy ustaje, gdy notariusz składa zeznania jako świadek przed sądem, chyba że ujawnienie tajemnicy zagraża dobru państwa albo ważnemu interesowi prywatnemu. W tych wypadkach od obowiązku zachowania tajemnicy może zwolnić notariusza Minister Sprawiedliwości.